Llythyr Agored at y Gwir Anrh Mark Drakeford AS, Prif Weinidog Cymru

WHELF: Fforwm Llyfrgelloedd Addysg Uwch Cymru Llythyr Agored at y Gwir Anrh Mark Drakeford AS, Prif Weinidog Cymru : Llyfrgell Genedlaethol Cymru

Mae Llywodraeth Cymru wedi ymgorffori mewn deddfwriaeth egwyddorion sylfaenol dinasyddiaeth gynhwysol, llesiant a ffyniant cenedlaethol yn Neddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015. Conglfaen hyn yw ein sefydliadau diwylliannol ac yn fwyaf nodedig felly ein Llyfrgell Genedlaethol. Mae’r gwaith presennol o ddatblygu Strategaeth Ddigidol Cymru yn cryfhau ymhellach rôl y Llyfrgell Genedlaethol, ar hyn o bryd ac ar gyfer ein dyfodol cyffredin.

Mae rôl y Llyfrgell Genedlaethol, yn cefnogi cymunedau prifysgol ac ymchwil Cymru a thu hwnt, yn sylfaenol i’n llwyddiant cydweithredol fel sector a chenedl. Mae’n cynnal a chadw ein hymdrechion ysgolheigaidd cenedlaethol ac mae’n creu dolen a chyfrwng pwysig ar gyfer cysylltu a rhannu’r wybodaeth honno a’r diwylliant a threftadaeth Gymreig a rannwn yma ac ar draws y byd ehangach.

Mae llyfrgell, ac yn enwedig felly lyfrgell genedlaethol, yn fwy na gofod, yn llawn geiriau, delweddau a gwrthrychau, yn rhithiol neu’n ffisegol. Y sgiliau, yr arbenigedd a’r angerdd y mae’r bobl sy’n gweithio yno yn eu cynnig sy’n galluogi’r wybodaeth, y storïau ac atgofion cenedl sydd ynddi i gael eu cadw, eu rhannu a’u darparu, gan ofalu fod y cyd-destun yn cael ei ddefnyddio a’i ddeall.

Deallwn bwysau’r sefyllfa ariannol a’r pwysau y mae pob sefydliad yn eu hwynebu, ond ni all y Llyfrgell Genedlaethol, unrhyw lyfrgell, weithredu heb yr adnoddau a’r staff angenrheidiol i wneud yr holl bethau sy’n ofynnol ohoni. Nid oes dim i’w ennill, a gellid colli cyfle enfawr pe bai Llyfrgell Genedlaethol Cymru yn llithro i’r sefyllfa honno a thrwy hynny’n methu cynnig ei chryfderau unigryw i’r gwaith o ddatblygu dyfodol Cymru.

Gofynnwn ichi edrych eto ar y sefyllfa hon a cheisio dod o hyd i ffordd ymlaen a lefel gyllido hirdymor sy’n galluogi Llyfrgell Genedlaethol Cymru i gynnal ei rôl yn ein cymuned a chwarae ei rhan botensial lawn i’r dyfodol.

Alison Harding

Pennaeth Gweithredol Adnoddau Llyfrgell a Dysgu, Prifysgol Cymru Y Drindod Dewi Sant

WHELF: Is-Gadeirydd